Θέμα για εξάσκηση Γ΄ -Πανελλαδικές 2012

ΘΕΜΑ Γ΄ ΓΙΑ ΕΞΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟ ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012

ΚΕΙΜΕΝΟ:

251. Πλάτωνος Μενέξενος 13

Μετὰ δὲ ταῦτα πολλοῦ πολέμου γενομένου καὶ πάντων τῶν Ἑλλήνων ἐπιστρατευσάντων καὶ τεμόντων τὴν χώραν καὶ ἀναξίαν χάριν ἐκτινόντων τῇ πόλει, νικήσαντες αὐτοῦς ναυμαχίᾳ οἱ ἡμέτεροι καὶ λαβόντες αὐτῶν τοὺς ἡγεμόνας Λακεδαιμονίους ἐν τῇ Σφαγίᾳ, ἐξὸν αὐτοῖς διαφθεῖραι ἐφείσαντο καῖ άπέδοσαν καῖ εἰρήνην ἐποιήσαντο, ἡγούμενοι πρὸς τὸ ὁμόφυλον μέχρι νίκης δεῖν πολεμεῖν καὶ μὴ δι’ ὀργὴν ἰδίαν πόλεως τὸ κοινὸν τῶν Ἑλλήνων διολλύναι, πρὸς δε τοὺς βαρβάρους μέχρι διαφθορᾶς. Τούτους δὴ ἄξιον ἐπαινέσαι τοῦς ἄνδρας, οἵ τοῦτον τὸν πόλεμον πολεμήσαντες ἐνθάδε κεῖνται, ὅτι ἐπέδειξαν, εἴ τις ἄρα ἠμφεσβήτει ὡς ἐν τῷ προτέρῳ πολέμῳ τῷ πρὸς τοὺς βαρβάρους ἄλλοι τινὲς εἶεν ἀμείνους Ἀθηναίων, ὅτι οὐκ ἀληθῆ ἀμφισβητοῖεν•

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

1. Να μεταφραστεί το παραπάνω απόσπασμα

(20 μόρια)

2. Να γραφεί ο τύπος που ζητείται:

• νικήσαντες: το Γ΄ πληθυντικό Ευκτικής Ενεστώτα στην ίδια φωνή.

• ἀπέδοσαν: να γραφεί το απαρέμφατο του ίδιου χρόνου.

• λαβόντες: απαρέμφατο Παρακειμένου στην Μέση Φωνή

• διολλύναι: το απαρέμφατο του Ενεστώτα στην αντιθετική φωνή

• διαφθεῖραι: ο ίδιος τύπος στον Παρακείμενο

(05 μόρια)

3. Να γραφεί ο τύπος που ζητείται:

• πάντων τῶν Ἑλλήνων: ο ίδιος τύπος στον Ενικό αριθμό

• ἀληθῆ: η δοτική ενικού στο ίδιο γένος

• χάριν: η δοτική πληθυντικού

• ἄνδρας: η κλητική ενικού

• ἀμείνους: ο ίδιος τύπος στον υπερθετικό βαθμό

(05 μόρια)

4. Να αναγνωριστούν συντακτικά οι παρακάτω όροι:

• τῇ πόλει

• αὐτῶν

• αὐτοῖς

• διαφθεῖραι

• άληθῆ

(05 μόρια)

5. γενομένου, λαβόντες: Να αναγνωριστεί το είδος των παραπάνω μετοχών και να αναλυθούν στις αντίστοιχες δευτερεύουσες προτάσεις

(05 μόρια)

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

1. ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

Ύστερα από αυτά, όταν ο πόλεμος γενικεύθηκε και όλοι οι Έλληνες εξεστράτευσαν (εναντίον των Αθηνών) και κατάστρεψαν την ύπαιθρο χώρα και πλήρωναν ανάξια ευγνωμοσύνη στην πόλη, αφού οι δικοί μας νίκησαν αυτούς με ναυμαχία και αιχμαλώτισαν τους ηγεμόνες αυτών Λακεδαιμονίους στην Σφακτηρία, αν και τους ήταν δυνατόν να (τους) σκοτώσουν, (τους) λυπήθηκαν και (τους) έδωσαν πίσω και σύναψαν ειρήνη, επειδή νόμιζαν ότι εναντίον των ομοεθνών πρέπει να πολεμούν μέχρι νίκης και να μη καταστρέψουν την Ελλάδα εξαιτίας δικής τους οργής εναντίον μιας πόλεως, εναντίον όμως των βαρβάρων (ότι πρέπει να πολεμούν) μέχρι τελείας καταστροφής. Αξίζει λοιπόν να επαινέσουμε τους άνδρες αυτούς που –αφού διεξήγαγαν τούτον τον πόλεμο –κείνται εδώ, γιατί απόδειξαν –αν τυχόν κανείς υποστήριζε ότι τάχα κατά τον προηγούμενο πόλεμο εναντίον των βαρβάρων κάποιοι άλλοι ήταν ανώτεροι των Αθηναίων –ότι ψευδώς υποστήριζαν (αυτό).

2.

νικήσαντες => νικῷεν

διαφθεῖραι =>διεφθαρκέναι 

λαβόντες => εἰλῆφθαι

διολλύναι => διόλλυσθαι

ἀπέδοσαν => ἀποδοῦναι

3.

πάντων τῶν Ἑλλήνων => παντὸς τοῦ Ἕλληνος

ἀληθῆ => τῷ ἀληθεῖ

χάριν => χάρισι

ἀμείνους => ἄριστοι (προσοχή τὸ ἀμείνους είναι ονομαστική)

ἄνδρας => ἄνερ

4.

• τῇ πόλει: Αντικείμενο έμμεσο στη μετοχή εκτινόντων

• αὐτῶν: Γενική Αντικειμενική στη λέξη ἡγεμόνας

• αὐτοῖς: Δοτική προσωπική στον απρόσωπο τύπο ἐξόν

• διαφθεῖραι: Άναρθρο τελικό απαρέμφατο ως υποκείμενο στον απρόσωπο τύπο ἐξόν. Υποκείμενο απαρεμφάτου αὐτοὺς (αναγκαστική ετεροπροσωπία)

•  άληθῆ: Αντικείμενο στο ρήμα ἀμφισβητοῖεν

5.

γενομένου: Επιρρηματική χρονική μετοχή ως επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου στο ρήμα ἐφείσαντο. Ως προς τη χρονική της βαθμίδα δηλώνει το προτερόχρονο και είναι γενική απόλυτη με υποκείμενό της πολέμου.

ΑΝΑΛΥΣΗ

ἐπεὶ πόλεμος ἐγένετο/ γένοιτο

λαβόντες: Επιρρηματική χρονική μετοχή ως επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου στο ρήμα ἐφείσαντο. Ως προς τη χρονική βαθμίδα δηλώνουν το προτερόχρονο και είναι συνημμένη στο υποκείμενο του ρήματος οἱ ἡμέτεροι.

ΑΝΑΛΥΣΗ

ἐπεὶ οἱ ἡμέτεροι ἔλαβον/ λάβοιεν